Od 1 maja 2011 polscy pracownicy będą mogli bez ograniczeń podejmować pracę w Niemczech, Austrii i w Szwajcarii. Wraz z otwarciem tych rynków, zarówno dla polskich, jak i zagranicznych pracowników i pracodawców otwierają się nowe szanse, ale też wyzwania.

Sytuacji na rynkach pracy w Niemczech, Szwajcarii i Austrii, prawnym aspektom zatrudniania Polaków na terenie Niemiec oraz delegowaniu pracowników za granicę dedykowana była konferencja Otwarcie rynków pracy – szanse i zagrożenia, która odbyła się w czwartek, 10 marca br., w Polsko-Niemieckiej Izbie Przemysłowej w Warszawie. Organizatorami  konferencji było Polskie Forum HR oraz Polsko Niemiecka Izba Przemysłowo- Handlowa. Punktem kulminacyjnym konferencji była godzinna debata na temat szans i zagrożeń dla polskiego i niemieckiego rynku pracy.

Sytuacja na rynkach pracy w Niemczech, Szwajcarii i Austrii
Jak wynika z sondażu przeprowadzonego przez Instytut Gfk, blisko dwie trzecie Niemców obawia się otwarcia rynku pracy i konkurencji ze strony pracowników ze wschodnioeuropejskich państw Unii po otwarciu 1 maja rynku pracy. Tymczasem, z uwagi na utrzymujące się stopy nieobsadzonych wakatów w niektórych zawodach i starzenie się społeczeństw, zarówno dla Niemiec, jak i Austrii i Szwajcarii, przyjęcie pracowników z zewnątrz jest konieczne do dalszego rozwoju gospodarczego.

Szacuje się, że do pracy w Niemczech może wyjechać 300 – 400 tys. Polaków. Najbardziej poszukiwane zawody to: pracownicy z wykształceniem technicznym (np. elektrycy, elektronicy, mechanicy precyzyjni, mechatronicy, inżynierowie budowlani), wykwalifikowani sprzedawcy, informatycy, lekarze i personel medyczny i przedstawiciele handlowi. Niemiecki rynek pracy może przyjąć około 14 tys. mechaników i monterów urządzeń elektrycznych i elektronicznych, około 12 tys. pracowników branży finansowej i bankowej, 12 tys. opiekunek, około 10 tys. pracowników branży hotelarskiej.

Demograficzne problemy Europy – wpływ otwarcia rynków pracy na sytuację w Polsce

Szacuje się, że Europa będzie jedynym regionem na świecie, gdzie tempo wzrostu liczby ludności będzie negatywne i wyniesie -0.28%, a współczynnik osób w wieku emerytalnym wzrośnie z 37% w 2007 roku, do 72% w 2060 roku.

Polska to kraj, który obecnie jest relatywnie młody w sensie demograficznym na tle UE27, ale w przyszłości proces starzenia się populacji będzie gwałtowny. Według raportu „Polska 2030”, zasoby pracy mogą tylko nieznacznie wzrosnąć w perspektywie kolejnych 15–20 lat, aby drastycznie spaść w kolejnych dekadach.  Według prognoz GUS, do 2030 roku liczba osób w wieku poprodukcyjnym wzrośnie do 9,6 mln (z blisko 6 mln w roku 2006). Duży odpływ pracowników do pracy za granicę może mieć znaczący wpływ na Polski rynek pracy, jak i na nasz system świadczeń emerytalnych.

Nauka zawodu w Niemczech dla polskiej młodzieży

Młodzi Polacy mają szansę na darmową naukę zawodu w Niemczech, m. in. dzięki indywidualnym projektom edukacyjnym landów niemieckich, bądź też wybranych niemieckich izb przemysłowo handlowych. Przykładem jest program Turyngii „Transnational-Dual”, w ramach którego poszukiwane  są chętni do zdobycia kwalifikacji w kilkunastu zawodach, m.in.: mechanika samochodowego, piekarza, tapicera, kucharza, pracownika restauracji, pracownika hotelu, szwacza. Osoby chętne do udziału w projekcie powinny mieć 16-25 lat i poświadczoną dokumentem uznawanym w Niemczech znajomość języka niemieckiego na poziomie B1 (matura na poziomie podstawowym lub rozszerzonym albo certyfikat Instytutu Goethego). Należy też przedłożyć świadectwo ukończenia gimnazjum, technikum lub liceum ogólnokształcącego. Staż odbywa się w tzw. dualnym systemie kształcenia i łączy zajęcia teoretyczne w szkołach z praktycznymi w niemieckich przedsiębiorstwach. Praktykant otrzymuje zwykle wynagrodzenie rzędu maksymalnie kilkuset eur/mc i może liczyć na pomoc w znalezieniu zakwaterowania. Więcej informacji na www.ahk.pl/szkolenia i kursy/aktualności.

Do pobrania:

notatka prasowa

prezentacja Guido Vreuls

prezentacja Dariusz Lamot

prezentacja Thomas Urbańczyk